(Mini series) Tất tần tật về IPA | Phần 1. IPA là gì và tại sao nên học?

Khi học tiếng Anh, chúng ta có thể sẽ gặp một tình huống rất quen thuộc: nhìn thấy một từ mới nhưng lại không chắc phải đọc thế nào. Bởi vì khác với tiếng Việt, ngôn ngữ mà chúng ta có thể đánh vần ra, thì tiếng Anh lại không đơn giản như vậy. Một cách viết có thể đại diện cho nhiều âm khác nhau, và cùng một âm cũng có thể được viết theo nhiều cách. Đây là lúc IPA (International Phonetic Alphabet) trở nên hữu ích.

IPA là gì

IPA là hệ thống các ký hiệu dùng để ghi lại cách một âm được phát ra, thay vì cách một từ được viết. Chẳng hạn, cùng là chữ a nhưng trong những từ khác nhau, âm thanh có thể hoàn toàn khác nhau. 

Ví dụ chữ a trong able được đọc là âm /eɪ/ nhưng chữ a trong apple được đọc là âm /æ/ 

Làm quen với IPA từ sớm sẽ giúp xây dựng cho người học thói quen phát âm đúng ngay từ đầu. Tuy nhiên, học IPA không có nghĩa là phải ngồi học thuộc lòng toàn bộ bảng ký hiệu. Quan trọng hơn là hiểu từng âm được tạo ra như thế nào và biết cách tra cứu khi gặp một âm hoặc một từ chưa quen.

Phương pháp học

Khi học IPA, hãy thử kết hợp nhiều phương pháp:

1. Nghe âm thanh: dùng cảm âm và tai để nghe được độ dài/ngắn, độ bật hơi/rung của âm

2. Quan sát khẩu hình và chú ý đến cách lấy hơi: cần hiểu cách đặt lưỡi, răng, môi và sự chuyển động của khẩu hình

3. Shadowing: nghe một câu ngắn và lặp lại gần như ngay sau người nói để đưa âm đó vào cách nói thực tế. 

Khi tai đã quen với âm và miệng bắt đầu quen với khẩu hình, IPA sẽ dần trở thành một công cụ giúp bạn tự kiểm tra và sửa phát âm, thay vì chỉ là những ký hiệu khó nhớ trong sách giáo khoa.

Ở phần tiếp theo, chúng ta sẽ cùng “giải mã” các nhóm âm trong IPA và xem phụ âm, nguyên âm, âm hữu thanh và âm vô thanh khác nhau như thế nào. Các bạn hãy đón xem nhé!